źródło: Copernicus
W 273. odcinku “Czytamy naturę” opowiadam o:
1) 04:57 wybuchu supernowej, który zaszczepił nasz młodziutki układ planetarny kluczowymi izotopami;
2) 12:30 możliwości podawania insuliny przez skórę;
3) 19:07 amebie Incendiamoeba żyjącej w temperaturze 65 stopni Celsjusza.
Źródła:
NEWSY: https://www.nature.com/articles/d41586-025-03505-7
1) Sawada, R., Kurokawa, H., Suwa, Y., Taki, T., Lee, S. H., & Tanikawa, A. (2025). Cosmic-ray bath in a past supernova gives birth to Earth-like planets. Science Advances, 11(50), eadx7892. https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.adx7892
2) Wei, Q., He, Z., Li, Z., Zhou, Z., Piao, Y., Huang, J., … & Shen, Y. (2025). A skin-permeable polymer for non-invasive transdermal insulin delivery. Nature, 648, 459–467. https://www.nature.com/articles/s41586-025-09729-x
3) Rappaport, H. B., Petek-Seoane, N. A., Tyml, T., Mikus, F., Labutti, K., Ani, G., … & Oliverio, A. M. (2025). A geothermal amoeba sets a new upper temperature limit for eukaryotes. https://www.biorxiv.org/content/10.1101/2025.11.24.690213v1.full.pdf
Materiał powstał dzięki dofinansowaniu ze środków Programu Strategicznego Inicjatywa Doskonałości w Uniwersytecie Jagiellońskim.
Wesprzyj kanał Copernicus:
https://www.youtube.com/channel/UCCehmsLClWwxA_SDLtff6xA/join
https://patronite.pl/copernicus
00:00 Wstęp
01:24 Czytamy newsy
04:57 Supernowe, planety i życie
12:30 Insulina przez skórę
19:07 Ognista ameba
Na kanale Copernicus popularyzujemy naukę. Wyjaśniamy obowiązujące teorie, czytamy nowe publikacje, przedstawiamy historyczny kontekst odkryć naukowych. Kanał związany jest z Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Centrum powstało w 2008 r. z inicjatywy Michała Hellera, laureata Nagrody Templetona; od 2014 r. współorganizuje Copernicus Festival. Jeśli doceniasz sposób, w jaki popularyzujemy naukę, możesz nas wesprzeć. Dobrowolne darowizny można wpłacać na konto Fundacji Centrum Kopernika: 92 1090 2053 0000 0001 2289 4260 z dopiskiem "na działalność statutową fundacji". https://www.copernicuscenter.edu.pl/fundacja
https://www.copernicuscenter.edu.pl/fundacja
Links
